Galaxy
จาก Thailand Science and Technology Wikipedia
Galaxy
กาแล็กซี (galaxy) หรือดาราจักร เป็นชื่อเรียกกลุ่มดาวฤกษ์ และดาวเคราะห์บริวาร ที่จับกันเป็นกลุ่มชัดเจน โดยที่ภายในกาแล็กซีนอกเหนือไปจากบรรดาดวงดาวต่างๆ แล้ว ก็ยังประกอบด้วยก๊าซและฝุ่นผงที่อยู่ในอวกาศระหว่างดวงดาวด้วย
คำ galaxy มีรากศัพท์มาจากภาษากรีก gala แปลว่า น้ำนม มีที่มาจากการเรียกสิ่งที่ปรากฎเป็นทางขาวพาดในท้องฟ้าว่า milky way หรือ ทางน้ำนม ซึ่งในภาษาไทยเรียก ทางช้างเผือก
แต่เดิมมนุษย์ยังไม่ทราบว่าจักรวาลประกอบด้วยกาแล็กซีเป็นจำนวนมากมายมหาศาล อาจเป็นจำนวนประมาณ 1 แสนล้านกาแล็กซี สิ่งที่มนุษย์มองเห็นได้ด้วยตาเปล่ามีแต่เพียงดวงดาว ทั้งดาวฤกษ์ ดาวเคราะห์ และดวงจันทร์ แล้วก็ ทางช้างเผือก และยังไม่ทราบว่าทางช้างเผือกจริงๆ แล้วคืออะไร
มาถึงปัจจุบัน เป็นที่ทราบแล้วว่าทางช้างเผือกคือแถบบริเวณใจกลางกาแล็กซีของเรา ซึ่งมีดวงดาวอยู่กันหนาแน่น เมื่อมองจากที่ไกลๆ คือจากโลกที่อยู่ตรงจุดใกล้ขอบนอกของกาแล็กซี จึงมองเห็นเป็นแถบหรือทางขาวพาดในท้องฟ้าคล้ายทางน้ำนม ไม่สามารถมองแยกเป็นดวงดาวที่ประกอบเป็นทางช้างเผือกได้
เนื่องจากคำว่า galaxy มีที่มาจากคำที่มีความหมายเป็น ทางน้ำนม หรือ ทางช้างเผือก และเนื่องจากแต่แรกเริ่มก่อนที่ดาราศาสตร์ยุคใหม่จะพัฒนา มนุษย์เข้าใจว่า มีเพียงกาแล็คซีที่มีดวงอาทิตย์และโลกเป็นสมาชิกอยู่ด้วยเพียงกาแล็กซีเดียวในจักรวาล ดังนั้นคำว่า galaxy ในยุคแรกๆ จึงหมายถึงเฉพาะกาแล็กซีของเรา
ต่อมาเมื่อดาราศาสตร์ยุคใหม่พัฒนาขึ้น ตั้งแต่เมื่อประมาณ 400-500 ปีมานี้ ในยุคสมัยของนักวิทยาศาสตร์ดังเช่นกาลิเลโอ โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อนักดาราศาสตร์มีเทคโนโลยี คือกล้องโทรทรรศน์ช่วยการสำรวจอวกาศและจักรวาล จึงได้พบความจริงว่า ในจักรวาลประกอบด้วยกาแล็กซีเป็นจำนวนมากมาย ดังนั้นคำ galaxy จึงมีความหมายเปลี่ยนไปจากเดิม...
คือแทนที่ galaxy จะเป็นคำเรียกเฉพาะกาแล็กซีของเราเอง คำนี้ก็กลายเป็นคำเรียกกลุ่มหรือระบบดาวเป็นจำนวนมากมายที่รวมกันว่า galaxy ส่วนกาแล็กซีของเราเองก็มีชื่อเรียกเฉพาะขึ้นมาเป็น The milky way หรือ milky way galaxy โดยที่ในภาษาไทยจะเรียกกาแล็กซีของเราว่ากาแล็กซีทางช้างเผือก
บรรดากาแล็กซีจำนวนมากมายมหาศาลที่ประกอบกันเป็นจักรวาล มีรูปร่างแตกต่างกันไป แต่โดยทั่วๆ ไปอาจแบ่งรูปร่างของกาแล็กซีออกเป็นสามชนิดคือ
- กาแล็กซีรูปเกลียว หรือ spiral galaxy
- กาแล็กซีรูปกลมรี หรือ elliptical galaxy
- กาแล็กซีไร้รูปร่าง หรือ irregular galaxy
กาแล็กซีทางช้างเผือกของเราเป็นกาแล็กซีรูปเกลียว
กาแล็กซีเพื่อนบ้านของเราที่มีรูปร่างลักษณะกาแล็กซีทางช้างเผือกคือ กาแล็กซีแอนโดรมีดา แต่มีขนาดใหญ่กว่ากาแล็กซีทางช้างเผือกประมาณสองเท่า และนับเป็นวัตถุในอวกาศไกลสุดที่มนุษย์มองเห็นได้ด้วยตาเปล่า บรรดากาแล็กซีที่มีอยู่มากมายในจักรวาล จะชนกันได้หรือไม่?
โดยทั่วๆ ไปบรรดากาแล็กซีต่างๆ ล้วนแต่อยู่ห่างไกลกัน โอกาสที่จะกันเกิดขึ้นได้น้อย แต่ก็เกิดขึ้นได้ และนักดาราศาสตร์ก็ได้พบหลักฐานปรากฏการณ์การชนกันของกาแล็กซีบ้างแล้ว แต่สำหรับกาแล็กซีทางช้างเผือกของเรายังไม่มีแนวโน้มที่จะชนกับกาแล็กซีใด กล่าวคืออันตรายจากกาแล็กซีทางช้างเผือกชนกับกาแล็กซีอื่นในอนาคตอันใกล้นี้ ยังไม่มี...
แต่ถ้าจะมี มนุษย์ก็จะทราบล่วงหน้านาน ส่วนจะนานพอที่จะมนุษย์จะป้องกันตนเองจากอันตรายจากการที่กาแล็กซีชนกันได้หรือไม่ ก็ขึ้นอยู่กับความรู้และเทคโนโลยีที่มนุษย์มี ว่าจะก้าวหน้าพอที่จะรักษามนุษยชาติให้อยู่รอดได้หรือไม่
