ศาสตราจารย์ ดร. วัชระ กสิณฤกษ์

จาก Thailand Science and Technology Wikipedia

การวิจัยเรื่อง การพัฒนาเทคโนโลยีผลิตโมโนโคลนอล แอนติบอดี การศึกษาการทำงานของโมเลกุลบนผิวเม็ดเลือดขาวและการผลิตชุดตรวจวินิฉัย

โมโนคอลนอล แอนตีบอดีเป็นสารชีวโมเลกุลที่มีคุณสมบัติพิเศษ 2 ประการ คือ ประการแรก เป็นโปรตีนที่สามารถทำปฏิกริยาได้อย่างจำเพาะกับแอนติเจนที่เป็นตัวกระตุ้นการสร้างแอนติบอดีนั้น ประการที่สอง

โมโนโคลนอล แอนติบอดีสามารถผลิตขึ้นได้ในห้องปฏิบัติการโดยเทคนิคไฮบริโดมา ดังนั้น ในปัจจุบัน โมโนโคลนอลแอนนติบอดีจึงถูกนำมาใช้เป็นเครื่องมือสำคัญในงานวิจัยพื้นฐานในสาขาวิชาการต่างๆ และ

ถูกนำมาไปประยุกต์ใช้อย่างกว้างขวางทั้งเพื่อการป้องกันและรักษาโรคตลอดถึงการนำไปพัฒนาเป็นชุดตรวจวินิจฉัย

จากความสำคัญของโมโนโคลนอล แอนติบอดีดังกล่าว ภายหลังจบการศึกษาระดับปริญญาเอก ศาสตราจารย์ ดร.วัชระ ได้ศึกษาวิจัยเพื่อพัฒนาเทคโนโลยีและวิธีการที่มีประสิทธิภาพในการผลิตโมโนโคลนอล

แอนติบอดีขึ้นในภาควิชา จากนั้นได้นำเทคโนโลยีที่พัฒนาขึ้นมาผลิตโมโนโคลนอล แอนติบอดีต่อโปรตีนต่างๆ ที่สนใจ และนำมาโมโนโคลนอลแอนติบอดีที่ผลิตขึ้นมาศึกษาวิจัยเกี่ยวกับการทำงานของโมเลกุล

บนผิวเซลล์เม็ดเลือดขาวและการพัฒนาชุดตรวจวินินิจฉัยโรคที่เป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญของประเทศ

ในการพัฒนาเทคโนโลยีที่มีประสิทธิภาพในการผลิตโมโนโคลนอล แอนติบอดีนั้น ผู้วิจัยและคณะได้พัฒนาวิธีการผลิตแอนติบอดีในไข่ไก่โดยเทคโนโลยีไอจีวาย (IgY Technology) การผลิตโมโนโคลนอล

แอนติบอดีโดยการฉีดกระตุ้นด้วยดีเอ็นเอ (DNA immunization) การฉีดกระตุ้นด้วยแอนติบอดีที่เคลือบบนเม็ดบีด (antigne coated beads) การฉีดกระตุ้นด้วยรีคอมบิแนนท์โปรตีนที่แสดงออกโดยแบคทีเรีย

หรือเซลล์สัตว์เลี้ยงลูกด้วยน้ำนม นอกจากนั้นยังได้พัฒนาน้ำยาต่างๆ ที่ใช้ในงานการผลิตโมโนโคลนอล แอนตอบอดีขึ้นมาใช้ทดแทนการนำเข้าจากต่างประเทศ จากการศึกษาวิธีวิจัยดังกล่าวทำให้ที่ศูนย์วิจัยของ

ผู้วิจัยมีความเชี่ยวชาญอย่างมากด้านการผลิตโมโนโคลนอล แอนติบอดี

ระบบภูมิคุ้มกันเป็นระบบที่เกิดจากการทำงานร่วมกันของเซลล์เม็ดเลือดขาวชนิดต่างๆ ปัจจุบัน นักวิทยาศาสตร์พบว่าการทำงานร่วมกันของเม็ดเลือดขาวชนิดต่างๆ นี้ อาศัยการติดต่อสื่อสารกันผ่านโมเลกุลบนผิว

เซลล์ การศึกษาและเข้าใจถึงคุณสมบัติและการทำงานของโมเลกุลบนผิวเซลล์ จะทำให้นักวิทยาศาสตร์เข้าใจถึงการทำงานของระบบภูมิคุ้มกันได้ดียิ่งขึ้น ซึ่งองศาความรู้เหล่านี้จะนำไปสู่การวินิจฉัย ป้องกันและ

รักษาโรคได้ในอนาคต เพื่อศึกษาการทำงานของโมเลกุลบนผิวเซลล์เม็ดเลือดขาว ผู้วิจัยได้ผลิตโมโนคอล แอนติบอดีต่อโมเลกุลบนผิวเม็ดเลือดขาวหลากหลายชนิด แล้วนำแอนติบิดีที่ผลิตขึ้นมาศึกษาคุณสมบัติ

ทางชีวเคมีและหน้าที่ของโปรตีนบนผิวเซลล์เม็ดเลือดขาว จากการศึกษาวิจัยดังกล่าว ผู้วิจัยได้นำเสนอการทำหน้าที่ของโมเลกุล CD147 ในวารสารระดับนานาชาติหลายฉบับ โดยได้สร้างโมเดลว่าโมเลกุล D147

เป็นโปรตีนบนผิวเซลล์เม็ดเลือดขาวชนิดหนึ่งที่ทำหน้าที่ควบคุมการทำงานของระบบภูมิคุ้มกัน โมเลกุล CD147 ทำหน้าที่เป็นที่รับบนผิวเซลล์สำหรับส่งสัญญาณที่แตกต่างกันอย่างน้อยสองชนิด การกระตุ้น

โมเลกุล CD147 จะทำให้เกิดการส่งสัญญาณเข้าสู่เซลล์และกระตุ้นการทำงานของเซลล์เม็ดเลือดขาว นอกจากนี้ ผู้วิจัยยังได้ค้นพบโมเลกุลบนผิวเซลล์เม็ดเลือดขาวชนิดใหม่ ที่ต่อมา Innational Workshop and

Conference on Human Leukocyte Differentiation Antigens (HLDA workshop) ได้กำหนดชื่อเป็น CD298 ซึ่งนับเป็นโมเลกุลบนผิวเซลล์เม็ดเลือดขาวที่ถูกค้นพบโดยนักวิทยาศาสตร์ไทย

นอกจากนี้ ผู้วิจัยและคณะ ยังได้ผลิตโมโนโคลนอล แอนติบอดีต่อโปรตีนชนิดต่างๆ และนำแอนติบอดีที่ผลิตขึ้นมาพัฒนาเป็นชุดตรวจทางวิทยาภูมิคุ้มกันเพื่อวินิจฉัยโรคที่ปัญหาสาธารณสุขของประเทศ อาทิ ชุด

น้ำยาตรวจนับจำนวน CD4+ lymphocytes ที่ไม่ต้องใช้เครื่องโฟลไซโตมิเตอร์ แต่ใช้เครื่องวิเคราะห์เซลล์เม็ดเลือดอัตโนมัติที่มีใช้อยู่แล้วในโรงพยาบาลทั่วไปมาใช้ในการตรวจวิเคราะห์แทน ทำให้การตรวจนับ

เซลล์ CD4+ lymphocytes สามารถทำได้ในโรงพยาบาลขนาดเล็กทั่วไป และโดยความร่วมมือวิจัยกับ รองศาสตราจารย์ ดร. ชัชชัย ตะยาภิวัฒนา และศาสตราจารย์ นายแพทย์สุทัศน์ ฟู่เจริญ คณะนักวิจัยได้

พัฒนาชุดตรวจสอบแบบแถบ (immunochromatographic strip test) เพื่อการกรองพาหะแอลฟ่า-ธารัสซีเมีย 1 ซึ่งชุดตรวจนี้มีวิธีการตรวจที่ง่าย อ่านผลด้วยตาเปล่า และทราบผลการตรวจได้ภายใน 5 นาที ชุด

ตรวจนี้มีประโยชน์อย่างมากในการตรวจกรองพาหะแอลฟ่า-ธารัสซีเมียในประชากรจำนวนมากเพื่อการควบคุมและป้องกันโรคธารัสซีเมียชนิดร้ายแรง ชุดตรวจที่พัฒนาขึ้นมานี้ได้ขึ้นทะเบียนสิทธิบัตรทั้งในและต่าง

ประเทศ และได้ถ่ายทอดเทคโนโลยีสู่ภาคอุตสาหกรรมเพื่อการผลิตในเชิงพาณิชย์แล้ว

ที่มา: รางวัลนักวิทยาศาสตร์ดีเด่น ประจำปี พ.ศ. 2551

ผลงานอื่นๆ

Nuclear localization of dengue virus capsid protein is required for DAXX interaction and apoptosis Netsawang, J., Noisakran, S., Puttikhunt, C., Kasinrerk, W., Wongwiwat, W., Malasit, P., Yenchitsomanus, P.-t., Limjindaporn, T. 2009 Virus Research

Effect of combined genetic polymorphisms on lung cancer risk in northern Thai women Klinchid, J., Chewaskulyoung, B., Saeteng, S., Lertprasertsuke, N., Kasinrerk, W., Cressey, R. 2009 Cancer Genetics and Cytogenetics 195 (2), pp. 143-149

Sequential simplex optimization of recombinant biotinylated survivin production by Escherichia coli using mineral supplementation Butr-Indr, B., Kasinrerk, W., Tayapiwatana, C. 2009 Biochemical Engineering Journal 46 (2), pp. 115-120

Erratum: A modified hybridoma technique for production of monoclonal antibodies having desired isotypes (Cytotechnology DOI: 10.1007/s10616-009-9213- 0) Apiratmateekul, N., Phunpae, P., Kasinrerk, W. 2009 Cytotechnology 60 (1-3), pp. 53-54 0

A modified hybridoma technique for production of monoclonal antibodies having desired isotypes Apiratmateekul, N., Phunpae, P., Kasinrerk, W. 2009 Cytotechnology 60 (1-3), pp. 45-51