ชุดตรวจโรคใบขาวในอ้อย

จาก Thailand Science and Technology Wikipedia

ชุดตรวจโรคใบขาวในอ้อย

โรคใบขาวในอ้อยเป็นปัญหาที่พบมากในพื้นที่ปลูกอ้อยในประเทศที่เป็นดินทรายโดยเฉพาะภาคตะวันออกฉียงเหนือ โรคใบขาวในอ้อยเกิดจากเชื้อไฟโตพลาสมาที่มีลักษณะคล้ายแบคทีเรียมีขนาดเล็ดที่สุด (80-90 นาโนเมตร) ไม่มีผนังเซลล์ รูปร่างไม่แน่นอน อาศัยอยู่ในกลุ่มเซลท่อลำเลียงอาหารของต้นอ้อย อ้อยที่ถูกเชื้อเข้าทำลายมีใบสีขาว ต้นแคระแกรน ใบแคบเรียวเล็กกว่าปกติ แตกหน่อเร็ว ส่วนที่แตกหน่อใหม่มีสีขาว อ้อยแตกกอมีลักษณะคล้ายกอตะไคร้ที่มีหน่อสีขาว หากเป็นมากอ้อยจะตายภายใน 2-4 เดือน และหากอาการไม่รุนแรงอ้อยเจริญต่อไปได้ โดยเฉพาะเมื่อได้รับปุ๋ยและน้ำ อาการของโรคใบขาวลดลงแต่ไม่ได้หายจากโรค ซึ่งเรียกว่า “อาการแฝง” หากเกษตรกรนำอ้อยที่มีอาการแฝงไปขยายพันธุ์ โรคติดไปกับท่อนพันธุ์ ทำให้การแพร่ระบาดกว้างขวางและรวดเร็ว วิธรการควบคุมการแพร่ระบาดของโรคที่ดีที่สุด คือ การปลูกอ้อยโดยใช้ท่อนพันธุ์ที่ปราศจากโรคควบคู่กับการจัดการในแปลงผลิต เพื่อเฝ้าระวังแมลงภาหะนำโรค ได้แก่ เพลี๊ยจักจั่นสีน้ำตาล

(รูปภาพ) อ้อยที่แสดงอาการของโรคใบขาว

สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) โดยศูนย์พันธุวิศวกรรมและเทคโนโลยีชีวภาพแห่งชาติ (ไบโอเทค) และบริษัท มิตรผลวิจัย พัฒนาอ้อยและน้ำตาล จำกัด ร่วมกันพัฒนาชุดโรคใบขาวในอ้อย โดยผลิตโมโนโคลนอลแอนติบอดีบริสุทธิ์ที่มีความจำเพาะต่อเชื้อไพโตพลาสมาในอ้อย และพัฒนาชุดต้นแบบชนิด lateral flow IC ได้สำเร็จชุดตรวจโรคใบขาวที่ได้พัฒนาขึ้นเป็นประโยชน์ต่ออุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาลในแง่ของการตรวจสอบพันธุ์อ้อยให้ปลอดโรคก่อนนำไปปลูกในแปลง ช่วยลดความเสียหายที่เกิดแก่ไร่อ้อยและเกษตรกร รวมถึงควบคุมไม่ให้โรคใบขาวระบาดไปยังแหล่งอื่นๆ ชุดตรวจโรคใบขาวนี้มีประสิทธิภาพสูงเทียบเท่ากับการตรวจสอบโดยเทคนิคพีซีอาร์

การใช้งานชุดตรวจโรคใบขาว ใช้ตรวจท่อนพันธุ์อ้อยที่มีอายุ 6-8 เดือน โดยการสุ่มตรวจในแปลงปลูก 10 จุดต่อหนึ่งแปลง(พื้นที่แปลงไม่ควรเกิน 3 ไร่) แบบขั้นบันได เจาะน้ำอ้อยจากส่วนโคนหรือกลางลำอ้อยในหนึ่งกออ้อยและหยดบนตลับของชุดตรวจในช่องวงรี รออ่านผลไม่เกิน 10 นาที จะปรากฎแถบสีที่ตลับชุดตรวจ หากพบแถบสี 2 แถบ แสดงว่าอ้อยเป็ฯโรคใบขาว หากพบแถบสี 1 แถบ แสดงว่าอ้อยไม่เป็นโรค ถ้าพบว่ามีเชื้อโรคใบขาวเพียง 1 จุดที่สุ่มตรวจ แสดงว่ามีโอกาสเป็นโรคใบขาวได้ถึง 10% จึงไม่ควรนำท่อนพันธุ์อ้อยจากแปลงทดสอบนี้ไปขยายพันธุ์ต่อ

รูปภาพ

ติดต่อ

ติดต่อขอรายละเอียดเพิ่มเติม โปรแกรมวิจัยและพัฒนาพืชเศรษฐกิจและสัตว์เศรษฐกิจ โทร. 02 564 6700 ต่อ 3449 (ธนพร) e-mail : tanapon@nstda.or.th